cvs: phpdoc /pl/chapters intro.xml

leszek Sun Nov 11 19:02:11 2001 EDT Modified files: /phpdoc/pl/chapters intro.xml Log: Updated few docs added version attribute to <?xml tag Updated to english version

Index: phpdoc/pl/chapters/intro.xml diff -u phpdoc/pl/chapters/intro.xml:1.2 phpdoc/pl/chapters/intro.xml:1.3 --- phpdoc/pl/chapters/intro.xml:1.2 Sat Nov 10 16:50:09 2001 +++ phpdoc/pl/chapters/intro.xml Sun Nov 11 19:02:11 2001 @@ -1,13 +1,14 @@ <?xml version="1.0" encoding="iso-8859-2"?> -<!-- $Revision: 1.2 $ --> +<!-- $Revision: 1.3 $ --> <chapter id="introduction"> <title>Wprowadzenie</title> <sect1 id="intro-whatis"> <title>Czym jest PHP?</title> <simpara> - PHP (oficjalnie "PHP: Hypertext Preprocessor") jest zagnie¿d¿onym - w HTML jezykiem skryptowym dzia³aj±cym po stronie serwera. + PHP (akronim rekursywny "PHP: Hypertext Preprocessor") jest + zagnie¿d¿onym w HTML jezykiem skryptowym dzia³aj±cym po stronie serwera + tworzonym na zasadach open-source. </simpara> <para> Prosta odpowied¼, ale co to znaczy? Przyk³ad: @@ -16,26 +17,28 @@ <example> <title>Wprowadzaj±cy przyk³ad</title> <programlisting role="php"> -&lt;html> - &lt;head> - &lt;title>Przyk³ad&lt;/title> - &lt;/head> - &lt;body> - &lt;?php echo "Cze¶æ! Jestem skryptem PHP!"; ?> - &lt;/body> -&lt;/html> +<![CDATA[ +<html> + <head> + <title>Przyk³ad</title> + </head> + <body> + <?php echo "Cze¶æ! Jestem skryptem PHP!"; ?> + </body> +</html> +]]> </programlisting> </example> </para> <para> - Zauwa¿ jak bardzo ró¿ni siê to od skryptów CGI pisanych w innych + Zauwa¿ jak bardzo ró¿ni siê to od skryptów pisanych w innych jêzykach, takich jak C czy Perl -- zamiast pisaæ program, zawieraj±cy mnóstwo komend tylko do wypisania HTML, piszesz kod HTML zawieraj±cy troche zagnie¿d¿onego kodu, który robi co¶ konkretnego (w powy¿szym przypadku wypisuje jaki¶ tekst). Kod PHP jest zawarty pomiêdzy specjalnymi <link linkend="language.basic-syntax.phpmode">znacznikami otwieraj±cymi i zamykaj±cymi</link> które pozwalaj± na wchodzenie do i wychodzenie z - trybu PHP. + "trybu PHP". </para> <para> PHP ró¿ni siê od skryptów wykonywanych po stronie klienta takich @@ -47,21 +50,101 @@ przez PHP. A wtedy nie ma sposobu, aby u¿ytkownik móg³ stwierdziæ jakie asy trzymasz w rêkawie. </para> + <para> + Najlepsz± rzecz± w u¿ywaniu PHP jest to, ¿e jest bardzo ³atwy w opanowaniu + dla pocz±tkuj±cego, ale oferuje tak¿e wiele zaawansowanych w³a¶ciwo¶ci + zaawansowanym programistom. Nie bój siê przegl±daj±c d³ug± listê + mo¿liwo¶ci PHP. PHP mo¿na siê szybko nauczyæ i ju¿ po kilku godzinach + pisaæ proste skrypty. + </para> + <para> + Pomimo ¿e PHP jest rozwijane pod k±tem skryptowania server-side, mo¿e on + znacznie wiêcej. Przeczytaj rozdzia³ <link linkend="intro-whatcando">Co + potrafi PHP</link> aby uzyskaæ wiêcej informacji. + </para> </sect1> <sect1 id="intro-whatcando"> <title>Co potrafi PHP?</title> <para> - Mówi±c najpro¶ciej, PHP potrafi wszystko to, co ka¿dy inny skrypt - CGI, czyli zbieraæ dane z formularzy, generowaæ dynamiczne - strony oraz wysy³aæ i odczytywaæ cookies (ciasteczka). - </para> - <para> - Prawdopodobnie najmocniejsz± i najbardziej znacz±c± cech± PHP jest - obs³uga szerokiej gamy baz danych. Pisanie strony powi±zaniej - z baz± danych jest niesamowicie proste. Nastêpuj±ce bazy danych s± aktualnie - obs³ugiwane przez PHP: - <blockquote> + Wszystko. PHP jest rozwijane pod k±tem pisania skryptów server-side, wiêc + mo¿esz zrobiæ wszystko co potrafi± inne programy CGI, jak na przyk³ad + odbieraæ dane z formularzy, generowaæ dynamicznie zawarto¶æ strony, lub + odbieraæ i wysy³aæ ciasteczka. Ale PHP mo¿e o wiele wiêcej. + </para> + <para> + Istniej± trzy g³ówne pola u¿ytkowania skryptów PHP. + <itemizedlist> + <listitem> + <simpara> + Pisanie skryptów server-side. Jest to najbardziej tradycyjne i g³ówne + pole dzia³ania PHP. Potrzebujesz 3 rzeczy aby to robiæ: parser PHP + (plik wykonywalny CGI lub modu³ serwera), serwer WWW i przegl±darka. + Musisz uruchomiæ serwer WWW po³±czony z PHP. Dane wyj¶ciowe programów + PHP mo¿esz ogl±daæ ko¿ystaj±c z przegl±darki poprzez serwer. Zobacz + rozdzia³ <link linkend="installation">Instalacja</link> aby uzyskaæ + wiêcej informacji. + </simpara> + </listitem> + <listitem> + <simpara> + Pisanie skryptów uruchamianych z linii poleceñ. Mo¿sz napisaæ skrypt + PHP i uruchomiæ go bez serwera i przegl±darki. Potrzebujesz do tego + tylko parsera PHP. Ten typ u¿ytkowania jest idealny do uruchamiania + skryptów regularnie poprzez crona (lub mened¿er zadañ na Windowsach), + lub przetwarzania tekstu. Zobacz rozdzia³ <link linkend="commandline"> + U¿ytkowanie PHP z linii poleceñ</link> aby uzyskaæ wiêcej informacji. + </simpara> + </listitem> + <listitem> + <simpara> + Pisanie aplikacji client-side z interfejsem u¿ytkownika. PHP jest + prawdopodobnie nienajlepszym jêzykiem do pisania okienkowych aplikacji, + ale je¶li bardzo dobrze znasz PHP i chcesz skorzystaæ z zaawansowanych + mo¿liwo¶ci PHP w swojej aplikacji client-side, mo¿esz tak¿e u¿yæ pakiet + PHP-GTK do pisania takich programów. Z PHP-GTK Masz tak¿e mo¿liwo¶æ + pisania aplikacji wieloplatformowych. PHP-GTK jest rozszerzeniem PHP i + nie jest dostêpne w g³ównej dystrybucji. Je¶li jeste¶ zainteresowany + PHP-GTK, odwied¼ <ulink url="&url.php.gtk;">stronê domow± + projektu</ulink>. + </simpara> + </listitem> + </itemizedlist> + </para> + <para> + PHP mo¿e byæ tak¿e u¿yta na wiêkszo¶ci najwa¿niejszych systemów + operacyjnych, takich jak Linux, wiele wariantów systemu Unix (w³±czaj±c w + to HP-UX, Solaris i OpenBSD), Microsoft Windows, Mac OS X, RISC OS i + prawdopodobnie wiele innych. PHP w chwili obecnej obs³uguje wiêkszo¶æ + serwerów HTTP, w³±czaj±c w to Apache, Microsoft Internet Information + Server, Personal Web Server, serwery Netscape i iPlanet, Oreilly Website + Pro, Caudium, Xitami, OmniHTTPd i wiele innych. Dla wiêszo¶ci z nich PHP + dostêpne jest jako modu³y serwera, dla pozosta³ych jako program CGI. PHP + mo¿e pracowaæ jako procesor CGI. + </para> + <para> + A wiêc z PHP istnieje wolno¶c wyboru systemu operacyjnego i serwera WWW. + Mo¿na tak¿e wybraæ pomiêdzy programowaniem proceduralnym a obiektowym, lub + pomieszaniem ich obu. Pomimo ¿e nie wszystkie standardy OOP s± obs³ugiwane + w PHP, wiele bibliotek i du¿ych aplikacji (w³±czaj±c w to <link + linkend="pear">biblioteki PEAR</link>) jest napisanych ca³kowicie w sposób + obiektowy. + </para> + <para> + W PHP nie ma ograniczenia, ¿e na wyj¶ciu musi byæ HTML. Mo¿liwo¶ci PHP + obejmuj± tworzenie obrazów, plików PDF, a nawet animacji Flash (u¿ywaj±c + libswf i Ming) generowanych "w locie". Mo¿esz tak¿e wyprowadzaæ na wyj¶cie + dowolne dane tekstowe, jak na przyk³ad XHTML czy dowolny inny plik XMLowy. + PHP mo¿e autogenerowaæ te pliki i zapisywaæ je w systemie plików zamiast + wysy³aæ je na wyj¶cie, tworz±c pamiêæ podrêczn± dla twojej dynamicznej + zawarto¶ci. + </para> + <para> + Jedn± z najmocniejszych i najbardziej znacz±cych mo¿liwo¶ci PHP jest + obs³uga wielu rodzajów baz danych. Pisanie strony WWW wykorzystuj±cej bazê + danych jest niewiarygodnie proste. Obecnie obs³ugiwane s± nastêpuj±ce bazy + danych: + <blockquote> <simplelist columns="3"> <member>Adabas D</member> <member>dBase</member> @@ -86,22 +169,46 @@ <member>Unix dbm</member> </simplelist> </blockquote> + Istenieje tak¿e abstrakcyjne rozszerzenie DBX pozwalaj±ce na przezroczyste + u¿ywanie dowolnej bazy danych obs³ugiwanych przez to rozszerzenie. + Dodatkowo PHP obs³uguje standard ODBC (Open Database Connection), przez co + mo¿esz po³±czyæ siê do dowolnej innej bazy danych obs³uguj±cej ten + popularny standard. </para> <para> PHP obs³uguje równie¿ inne serwisy u¿ywaj±ce protoko³ów - takich jak IMAP, SNMP, NNTP, POP3, HTTP i wiele innych. Mo¿esz tak¿e - otwieraæ surowe gniazda sieciowe i u¿ywaæ innych protoko³ów. + takich jak IMAP, SNMP, NNTP, POP3, HTTP, COM (pod systemami Windows) + i wiele innych. Mo¿esz tak¿e otwieraæ surowe gniazda sieciowe i korzystaæ + z innych protoko³ów. PHP obs³uguje WDDX - kompleksowy model wymiany danych + pomiêdzy praktycznie wszystkimi sieciowymi jêzykami programowania. PHP + obs³uguje tak¿e obiekty Java i mo¿e korzystaæ z nich przezroczy¶cie - tak + jak z obiektów PHP. Mo¿esz tak¿e skorzystaæ z rozszerzenia Corba aby + u¿yskaæ dostêp do zdalnych obiektów. + </para> + <para> + PHP mam niezwykle przydatne mo¿liwo¶ci do obróbki tekstów, od POSIX'owych + i PERL'owych wyra¿eñ regularnych po parsowanie dokumentów XML. Do + parsowania i uzyskiwania dostêpu do dokumentów XML wykorzystywane s± + standardy SAX i XML. Mo¿esz tak¿e u¿yæ naszych rozszerzeñ XSLT do + przetwarzania dokumentów XML. + </para> + <para> + PHP mo¿e byæ u¿ywane w sferze e-commerce, poniewa¿ obs³uguje p³atno¶ci + Cybercash, a tak¿e funkcje CyberMUT, Verisign Payflow Pro i CCVS, + przydatne przy p³atno¶ciach on-line. + </para> + <para> + Na koniec warto wspomnieæ, ¿e w PHP istnieje wiele innych interesuj±cych + rozszerzeñ, takich jak funkcje przeszykiwawcze mnoGoSearch, funkcje bramki + IRC, wiele narzêdzi do kompresji (gzip, bz2), konwersji kalendarza, + t³umaczeñ... + </para> + <para> + To co widaæ na tej stronie, to nie jest wszystko co ma do zaoferowanie + PHP. Przeczytaj rozdzia³ o <link linkend="installation">instalacji</link> + i zobacz <link linkend="funcref">przegl±d funkcji</link> je¶li chcesz + dowiedzieæ siê wiêcej o rozszerzeniach tutaj wspomnianych. </para> -<!-- - <figure> - <title>Wewnêtrzna struktura</title> - <graphic fileref="../images/php3_internal_structure.gif"/> - </figure> - <figure> - <title>Schemat ¿±dania</title> - <graphic fileref="../images/php3_request_scheme.gif"/> - </figure> ---> </sect1> <sect1 id="intro-history">